Τα «πράσινα πιστοποιητικά» και οι ανισότητες μεταξύ των χωρών
Photo Credits: Shutterstock

Τα «πράσινα πιστοποιητικά» και οι ανισότητες μεταξύ των χωρών

[rt_reading_time postfix="minutes" postfix_singular="minute"] read
Share it:

Τα εμβόλια ενάντια στον Covid-19 έχουν δώσει και πάλι ελπίδα σε πολλούς ταξιδιώτες ότι επιτέλους θα μπορέσουν να κάνουν αυτό που αγαπούν περισσότερο στον κόσμο: να ταξιδέψουν. Παράλληλα όμως, έχει ανοίξει και μία έντονη συζήτηση στη δημόσια σφαίρα σχετικά με τις ανισότητες που δημιουργούν τα εμβόλια και τα «πράσινα πιστοποιητικά» μεταξύ διαφορετικών χωρών, αλλά και στο εσωτερικό τους. 

Για το νησί της Αρούμπα στην Καραϊβική, η τουριστική οικονομία του οποίου έχει πληγεί έντονα μετά το ξέσπασμα της πανδημίας, η ιδέα ενός «πιστοποιητικού εμβολιασμού» δεν είναι απλά ενδιαφέρουσα, αλλά αναγκαία. Η πρωθυπουργός της νησιώτικης χώρας, Εβελιν Γουέβερ-Κρος, χαρακτήρισε τα «πράσινα πιστοποιητικά» ως «σανίδα σωτηρίας».

Η Αρούμπα ήδη επεξεργάζεται τη δημιουργία ενός ψηφιακού πιστοποιητικού που θα επιτρέπει στους επισκέπτες από τις ΗΠΑ, εφόσον μπορούν να προσκομίσουν αρνητικό τεστ για τον Covid, να εισέλθουν στη χώρα και να επισκεφθούν τις φανταστικές παραλίες του νησιού, χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις. Σύντομα, το λογισμικό που εξετάζει η μικρή νησιώτικη χώρα, θα μπορεί να εντοπίζει και ποιοι από τους δυνητικούς επισκέπτες είναι εμβολιασμένοι.

«Οι άνθρωποι δεν θέλουν να περιμένουν σε ουρές, ειδικά όσο ισχύουν τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης», δήλωσε η Γουέβερ-Κρος. «Πρέπει να είμαστε έτοιμοι ώστε να μπορέσουμε να κάνουμε τη διαδικασία εύκολη για τους ταξιδιώτες».

Εναν χρόνο μετά το ξέσπασμα της πανδημίας του κορωνοϊού, πολλοί είναι εκείνοι που βλέπουν τα «πράσινα πιστοποιητικά» ως «κλειδί» για το «άνοιγμα» του τουριστικού κλάδου. Από τη Βρετανία και το Ισραήλ μέχρι και ορισμένες χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης, πιστοποιητικά -σε διάφορες μορφές- έχουν ήδη τεθεί σε ισχύ.

Την ίδια στιγμή, ωστόσο, αυξάνονται και οι φωνές που θεωρούν τη δημιουργία των πιστοποιητικών ως ένα περίπλοκο -πολιτικά και ηθικά- ζήτημα το οποίο εγείρει πληθώρα ερωτημάτων γύρω από ήδη υπάρχοντα προβλήματα σε παγκόσμιο επίπεδο, όπως οι ανισότητες, η προστασία των προσωπικών δεδομέων και οι απάτες. Σε πρακτικό επίπεδο, η ανεμπόδιστη λειτουργία των πιστοποιητικών εμβολιασμού αποτελεί επίσης ένα αρκετά δύσκολο τεχνικό εγχείρημα.

Σε χώρες που εξαρτώνται στενά από τον τουρισμό, όπως η Αρούμπα, η Σιγκαπούρη και η Ελλάδα, τα «πράσινα πιστοποιητικά» είναι -σε γενικές γραμμές- περισσότερα «καλοδεχούμενα», από ότι σε μεγάλες οικονομίες όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα, στις οποίες ζητήματα όπως, η προστασία των προσωπικών δεδομένων και οι δημοκρατικές ελευθερίες, αποτελούν ήδη «καυτά ζήτήματα» (αν και προσεγγίζονται με αρκετά διαφορετικό τρόπο).

Η κυβέρνηση Μπάιντεν δήλωσε ότι δεν θα προχωρήσει στη δημιουργία ενός υποχρεωτικού πιστοποιητικού εμβολιασμού ή μίας ομοσπονδιακής βάσης δεδομένων εμβολιασμού, προτάσσοντας τα ευαίσθητα πολιτικά και νομικά ζητήματα γύρω από το συγκεκριμένο ζήτημα. Στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, οι ηγεσίες της Ευρωπαϊκής Ενωσης και της Βρετανίας επίσης βρίσκονται αντιμέτωπες με τα νομικά και τεχνικά ερωτήματα που φέρνει στο προσκήνιο το ακανθώδες ζήτημα των πιστοποιητικών.

Αρούμπα
Για το νησί της Αρούμπα στην Καραϊβική, η τουριστική οικονομία του οποίου έχει πληγεί έντονα μετά το ξέσπασμα της πανδημίας, η ιδέα ενός «πιστοποιητικού εμβολιασμού» δεν είναι απλά ενδιαφέρουσα, αλλά αναγκαία © Shutterstock

Στην Ιαπωνία, η οποία βρίσκεται πίσω από τις ΗΠΑ και τη Βρετανία στην κούρσα του εμβολιασμού, τα «πράσινα πιστοποιητικά» δεν έχουν τεθεί ακόμα υπό συζήτηση στον δημόσιο διάλογο.

Το βασικό ερώτημα στο μυαλό όλων -θετικά και αρνητικά προσκείμενων στην ιδέα των πιστοποιητικών- είναι το εξής: τι γίνεται με όσους δεν μπορούν για ιατρικούς λόγους ή δεν θέλουν να εμβολιαστούν;

«Το αν κάποιος θα εμβολιαστεί ή όχι εναποτίθεται στον ίδιο», δήλωσε η Ιαπωνέζα υπουργός υγείας Νορίσα Ταμούρα. «Η κυβέρνηση πρέπει να λάβει μέτρα ώστε να μην βρεθεί κανείς σε μεινονεκτική θέση λόγω της επιλογής τους».

Παρόλα αυτά, οι πιέσεις για επανεκκίνηση του τουριστικού κλάδου σε πολλές χώρες έχουν φέρει το ζήτημα στην κορυφή της ημερήσιας διάταξης. Με τους εμβολιασθέντες σε παγκόσμιο επίπεδο να έχουν φτάσει τους δεκάδες εκατομμύρια, κυβερνήσεις και επιχειρήσεις αναζητούν εναγωνίως πηγές εισόδων για τα ταμεία τους τα οποία αδειάζουν με εκθετικό ρυθμό (ή έχουν ήδη αδειάσει).

«Υπάρχει μία πολύ σημαντική διάκριση ανάμεσα στους επισκέπτες από το εξωτερικό και τη χρήση στο εσωτερικό», δήλωσε ο Πολ Μέγιερ, ιδρυτής του Commons Project, μίας μη-κερδοσκοπικής οργάνωσης που αναπτύσσει το CommonPass, ένα λογισμικό που θα περιέχει δεδομένα για τα τεστ και τον εμβολιασμό των ταξιδιωτών. Η κυβέρνηση της Αρούμπα ήταν η πρώτη χώρα που δέχθηκε να το χρησιμοποιήσει.

«Δεν φαίνεται να υπάρχουν αντιδράσεις στη χρήση του πιστοποιητικού σε περίπτωση που θέλω να ταξιδέψω στην Ελλάδα ή την Κύπρο», δήλωσε, τονίζοντας ότι τα σχολεία απαιτούν από τους μαθητές τους να έχουν εμβολιαστεί ενάντια στον ιλαρά και πως πολλές χώρες απαιτούν από όσους επιθυμούν να τις επισκεφθούν αποδεικτικό εμβολιασμού ενάντια στον κίτρινο πυρετό. «Από τη σκοπιά της δημόσιας υγείας, δεν είναι δίκαιο να λέει κάποιος: “Δεν έχεις το δικαίωμα να ελέγξεις αν θα σε κολλήσω ή όχι”».

Το CommonPass είναι μία από τις πολλές προσπάθειες τεχνολογικών και άλλων εταιρειών να αναπτύξουν αξιόπιστα και αποτελεσματικά συστήματα ώστε να ταυτοποιείται η υγειονομική κατάσταση των επιβατών. Η λύση σε αυτήν την πολύπλοκη «εξίσωση» θα γίνεται ολοένα και πιο περίπλοκη όσο αυξάνεται η κινητικότητα των ταξιδιωτών.

Οσοι επιβάτες προσγειώνονται στο αεροδρόμιο του Χίθροου, μόνο ένα τμήμα του οποίου βρίσκεται σε πλήρη λειτουργία, πρέπει να περιμένουν για ώρες σε ούρες μέχρις ώτου οι αξιωματικοί των υπηρεσιών μετανάστευσης ελέγξουν την εγκυρότητα των αρνητικών τεστ που υποχρεούνται να προσκομίσουν, ενώ πρέπει -με δικά τους έξοδα- να κάνουν άλλα δύο τεστ αφότου έχουν εισέλθει στη χώρα.

Η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε ότι οι πιστοί που επισκέπτονται τα τζαμιά της Μέκκας και της Μεντίνας κατά τη διάρκεια του Ραμαζανιού, θα πρέπει να αποδείξουν ότι έχουν «ανοσοποιηθεί» (“immunized”). Με αυτήν τη λέξη οι αξιωματούχοι εννοούν ότι οι επισκέπτες είτε θα πρέπει να έχουν εμβολιαστεί πλήρως (δύο δόσεις σε όσα εμβόλια το απαιτούν), είτε να έχουν λάβει την πρώτη δόση του εμβολίου τουλάχιστον 14 ημέρες προτού την άφιξή τους, ή τέλος να έχουν αναρρώσει από τον Covid.

Στα γειτονικά Ενωμένα Αραβικά Εμιράτα, οι κάτοικοι μπορούν να αποδείξουν ότι έχουν εμβολιαστεί μέσω μίας ειδικής εφαρμογής που ανέπτυξε η κυβέρνηση. Προς το παρόν, η χρήση του πιστοποιητικού περιορίζεται μόνο για την είσοδο ξένων επισκεπτών στην πρωτεύουσα της χώρας, Αμπου Ντάμπι.

Μέχρι στιγμής το Ισραήλ ηγείται στον τομέα των πιστοποιητικών εμβολιασμού. Οι αρχές της χώρας έχουν αναπτύξει το ένα πιστοποιητικό εμβολιασμού εν ονόματι «Green Pass», το οποίο επιτρέπει σε όσους έχουν εμβολιαστεί να πάνε σε μπαρ, εστιατόρια, συναυλίες και αθλητικές εκδηλώσεις. Αυτήν τη στιγμή έχει εμβολιαστεί πάνω από το 50% του πληθυσμού, κυρίως οι μεγαλύτερες ηλικίες, οπότε το σύστημα του «Green Pass» είναι χρήσιμο αλλά εγείρει σωρεία ερωτημάτων.

Δεδομένου ότι τα παιδά κάτων των 16 ετών δεν πληρούν ακόμη τις «προϋποθέσεις» για τον εμβολιασμό, το συγκεκριμένο σύστημα ίσως δημιουργήσει ένα γενεαλογικό χάσμα, αφαιρώντας από τους νέους την πρόσβαση σε πολλές από τις «απολαύσεις» των μεγαλύτερων. Προς το παρόν η εφαρμογή των μέτρων είναι χαλαρή, ειδικά λαμβάνοντας υπόψιν ότι το Ισραήλ κρατά τα σύνορά του κλειστά.

Ισραήλ
Μέχρι στιγμής το Ισραήλ ηγείται στον τομέα των πιστοποιητικών εμβολιασμού. Οι αρχές της χώρας έχουν αναπτύξει το ένα πιστοποιητικό εμβολιασμού εν ονόματι «Green Pass», το οποίο επιτρέπει σε όσους έχουν εμβολιαστεί να πάνε σε μπαρ, εστιατόρια, συναυλίες και αθλητικές εκδηλώσεις. © Shutterstock

Το ίδιο συμβαίνει και στην Κίνα, η οποία παραμείνει μία από τις πιο «κλειστές» χώρες στον κόσμο. Στις αρχές Μαρτίου, η κινεζική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι θα ξεκινήσει να εκδίδει «διεθνή ταξιδιωτικά υγεινομικά πιστοποιητικά», στα οποία θα καταγράφονται τα δεδομένα εμβολιασμού κάθε κατοίκου, καθώς και αποτελέσματα από τα τεστ αντισωμάτων, χωρίς όμως να διευκρινίσει αν με αυτόν τον τρόπο οι κάτοικοι θα μπορούν να αποφύγουν τις «δρακόντειες καραντίνες».

Επίσης δεν έχει αποσαφηνιστεί αν οι υπόλοιπες χώρες θα δεχθούν το κινέζικο πιστοποιητικό, δεδομένου ότι οι κινεζικές φαρμακευτικές επιχειρήσεις έχουν αργήσει να δώσουν πρόσβαση στα δεδομένα τους σχετικά με τα δικά τους εμβόλια.

Στην Ευρώπη, το «πράσινο διαβατήριο» της Ευρωπαϊκής Ενωσης αποσκοπεί στην ελεύθερη διασυνοριακή μετακίνηση των Ευρωπαίων. Χθες, η Ελλάδα και δώδεκα άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφώνησαν σε επτά κριτήρια για τη θέσπιση ενός «πράσινου διαβατηρίου» για τον τουρισμό, με στόχο αυτό να εφαρμοστεί ταχύτερα και όσο πιο ομοιόμορφα γίνεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Οι Βρυξέλλες προσπαθούν με αυτόν τον τρόπο να «αποκρούσουν» τα πυρά που δέχονται για τους πολύ χαμηλούς ρυθμούς εμβολιασμού σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, ωστόσο πολλοί αναλυτές σημειώνουν ότι όσον αφορά τη συλλογή των δεδομένων, υπάρχει μία μείζων διαφορά μεταξύ κεντρικών και αποκεντρωμένων συστημάτων: τα πρώτα τείνουν να είναι καλύτερα στην προστασία των προσωπικών δεδομένων αλλά λιγότερα αποτελεσματικά, ενώ τα τελευταία είναι λιγότερα ασφαλή, αλλά περισσότερο αποτελεσματικά.

«Δεδομένης της πολύ άνισης πρόσβασης στα εμβόλια που παρατηρείται στην κεντρική Ευρώπη, υπάρχουν ζητήματα ίσων ευκαιριών και πιθανών διακρίσεων», δήλωσε ο Αντρέα Ρέντα, υψηλόβαθμος αναλυτής στο Center for European Policy Studies στις Βρυξέλλες.

Σε ορισμένες χώρες, οι νομικές και ηθικές διαστάσεις γύρω από τα «πράσινα πιστοποιητικά» βάζουν «φρένο» σε σκέψεις για επέκταση των πιστοποιητικών στο εσωτερικό. «Υπάρχουν ζητήματα δικαιοσύνης», όπως χαρακτηριστικά δήλωσε ο πρωθυπουργός του Καναδά Τζάστιν Τριντό.

Στη Βρετανία, όπου υπάρχει μία έμφυτη απέχθεια πολιτών και κυβέρνησης ακόμα και στη χρήση εθνικών ταυτοτήτων, η κυβέρνηση προχωρά πολύ επιφυλακτικά. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον ανακοίνωσε την προηγούμενη εβδομάδα τα βασικά σημεία του σχεδίου για το βρετανικό «πράσινο πιστοποιητικό», το οποίο θα καταγράφει το εμβολιαστικό status, τα αποτελέσματα των τεστ και αν ο κάτοχος έχει αναρρώσει από τον Covid, γεγονός που το προσδίδει μία «φυσική ανοσία» για άγνωστο όμως χρονικό διάστημα.

με πληροφορίες από New York Times


Διαβάστε επίσης

Τα 9 καλύτερα μέρη στην Ευρώπη για να βγει κάποιος στη σύνταξη

Οι 7 πιο όμορφες «μονόχρωμες» πόλεις στον κόσμο

Πόσο κοστίζει η ευτυχία σε κάθε χώρα του κόσμου;

«Μια πίτα μα τι πίτα»: 16 λαχταριστές πίτες από όλο τον κόσμο

Αυτές είναι οι 11 πιο ζεστές περιοχές στον κόσμο

Smart Booking Title
Smart Booking

Explore More