Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
Photo Credits: Shutterstock

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος

[rt_reading_time postfix="minutes" postfix_singular="minute"] read
Share it:

Από τη χολέρα μέχρι το AIDS, οι επιδημίες έχουν τα «δικά τους» μνημεία σε όλο τον κόσμο, είτε είναι γλυπτά, είτε εκκλησίες, είτε άλλες κατασκευές. Μέσα στην πανδημία του κορωνοϊού, οι ιστορίες πίσω από τα μνημεία είναι πιο δυνατές από ποτέ.

Το κανάλι της Μασσαλίας

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Wikipedia

Τα κανάλια δεν είναι ασυνήθιστο φαινόμενο στη Νότια Γαλλία, συνήθως όμως τείνουν να «ακολουθούν» τις κοιλάδες και όχι να βρίσκονται από πάνω τους. Ούτε κυλούν μέσα από τόσα πολλά τούνελ. «Το συγκεκριμένο κανάλι μου τράβηξε το ενδιαφέρον πριν μερικές εβδομάδες, οδηγώντας μέσα από μία παράκαμψη από το σπίτι μας στην ύπαιθρο στο αεροδρόμιο της Μασσαλίας. Η έρευνά μου αποκάλυψε μία ιστορία πόνου και θριάμβου»

Οταν η χολέρα «έφτασε» τη Μασσαλία στη δεκαετία του 1830, ο δήμαρχος της πόλης αποφάσισε να λύσει το πρόβλημα «με οποιοδήποτε κόστος».

Οι κάτοικοι απαιτούσαν καθαρό νερό και οι μηχανικοί της εποχής κατάφεραν να ξεπεράσουν τα μεγάλα τοπογραφικά προβλήματα και να χτίσουν αυτό το «θαύμα».

Στύλος της Πανώλης, Βιέννη

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Shutterstock

Ενας πέτρινος στύλος στέκεται «αγέρωχος» πάνω από την εμβληματική λεωφόρο της Βιέννης, Graben. Εννιά άγγελοι ανάμεσα στα σύννεφα, κάτω από μία χρυσή απεικόνιση της Αγίας Τριάδας.

Ο στύλος, ο οποίος λειτούργησε ως πρότυπο για άλλα παρόμοια μνημεία, χτίστηκε προς τιμήν των περίπου 12 χιλιάδων θυμάτων της βουβωνικής πανώλης που χτύπησε την αυστριακή πόλη το 1679.

To «Νοσοκομείο της Πανούκλας», Λάιντεν, Ολλανδία

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Naturalis Biodiversity Center

Η ιστορία των νοσοκομείων ενέχει μία ειρωνεία. Στον Δυτικό κόσμο, η καταστροφή που έφεραν οι ασθένειες έκαναν τα νοσοκομεία φάρους ελπίδας.

Ο Δρ. Στίβενς Κρόσο αναφέρει ότι το Νοσοκομείο της Πανούκλας στο Λάιντεν χτίστηκε τον 17ο αιώνα. «Είναι μία όμορφη τετράγωνη κατασκευή, η οποία περιτριγυρίζεται από ένα κανάλι νερού, ενώ ακόμη ένα έχει σχεδιαστεί για να κυλάει μέσα από το κέντρο της κατασκευής».

Μέσα στους αιώνες, το κτίριο έχει χρησιμοποιηθεί ως στρατιωτικό νοσοκομείο, στρατιωτικό μουσείο, φυλακή και κέντρο κράτησης αρρένων.

To Lazaretto της Φιλαδέλφειας

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Wikipedia

Τα lazaretto ήταν κτίρια στα λιμάνια των μεγάλων πόλεων που χρησιμοποιούνταν για να μπαίνουν σε καραντίνα οι ναύτες, ώστε να μην μεταφέρονται παθογόνοι οργανισμοί μέσα στις πόλεις.

Ενα από τα πρώτα lazaretto ήταν ένα μικρό νησί στην Ιταλία, όπου οι Ιταλοί περνούσαν 40 ημέρες καραντίνας μακριά από την κοινωνία.

Στη Φιλαδέλφεια, το πρώτο lazaretto χτίστηκε το 1793 έξι χρόνια μετά από ένα ξέσπασμα κίτρινου πυρετού που στοίχισε τη ζωή στο 10% του πληθυσμού της πόλης.

La Grande Chaloupe, Ρεουνιόν

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Shutterstock

Η δουλεία στη Γαλλία καταργήθηκε την άνοιξη του 1848, ωστόσο τα νέα άργησαν περίπου εννέα μήνες να φτάσουν στο νησί Ρεουνιόν. Λίγο καιρό αργότερα έφτασαν οι πρώτοι εθελοντές μετανάστες για να «αντικαταστήσουν» τους δούλους.

Καθώς, το νησί δεχόταν μετανάστες από τόσο διαφορετικά μέρη, πάντα υπήρχε ο φόβος ότι θα ξεσπάσει κάποια πανδημία. Επειδή οι κάτοικοι του νησιού ήταν αρκετά ευάλωτοι στις αρρώστιες, χτίστηκαν μέρη όπου μπορούσαν να μπουν σε καραντίνα.

Το lazaretto το οποίο σχεδιάστηκε αρχικά για σκλάβους ήταν πολύ μικρό, με αποτέλεσμα το 1860 να χρειαστεί να χτιστεί ακόμη ένα για τους εθελοντές μετανάστες από την Κίνα, την Ινδία, την Υεμένη και τη Μαδαγασκάρη. Το δεύτερο κτίριο έμεινε γνωστό ως La Grande Chaloupe, ελληνιστί η Μεγάλη Βάρκα. Σήμερα είναι ένα από τα σημαντικότερα μνημεία εκείνης της εποχής.

Σάντα Μαρία ντελά Σαλούτε, Βενετία

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Shutterstock

Το 1631 η Βενετία βρισκόταν μέσα στη δίνη της πανούκλας. Για να αντιμετωπίσουν την ασθένεια, οι τοπικές αρχές έχτισαν μία εκκλησία: τη Σάντα Μαρία ντελά Σαλούτε γνωστή και ως η Παναγία της Υγείας. Ηταν μία επίδειξη αφοσίωσης μέσα σε μία πολύ δύσκολη κατάσταση.

Για να ολοκληρωθούν τα φιλόδοξα σχέδια του αρχιτέκτονα Μπαλντασάρε Λονγκένα, χρειάστηκαν 56 χρόνια. Ωστόσο επτά μήνες μετά την ανέγερση της εκκλησίας, η πόλη ανακηρύχθηκε ασφαλής και έτσι ξεκίνησε να γιορτάζεται η συγκεκριμένη μέρα.

Disco Hill, Λιβερία

Οταν ο Εμπολα έφτασε στη Λιβερία το 2014, η χώρα είχε μόνο 58 γιατρούς, καθώς οι περισσότεροι είχαν φύγει εκτός χώρας μετά το τέλος του εμφυλίου. Οι λιγοστοί γιατροί της χώρας έπρεπε να τη σώσουν αλλάζοντας τις συνήθειες των ανθρώπων.

Περίπου οι μισές από τις μολύνσεις στη δυτική Αφρική προήλθαν από άμεση επαφή με κάποιον νεκρό, ειδικά κατά τη διάρκεια της τελετουργίας της κάθαρσης του νεκρού. Κάποιες κοινότητες πείστηκαν ότι πρέπει να παραλείψουν το τελετουργικό για κάποιο καιρό, ωστόσο άλλες δεν δέχτηκαν τόσο εύκολα τις αλλαγές.

Μία λύση στην περιοχή της Μονρόβια ήταν η δημιουργία ενός νέους νεκροταφείου, το οποίο ήταν τόσο μακριά από την πόλη που οι νεκροθάφτες δεν χρειαζόταν να έρθουν σε επαφή με τους «αντιφρονούντες». Περίπου 2.200 θύματα του Εμπολα έχουν θαφτεί στο λόφο Disco Hill.

Σήμερα ο λόφος δυστυχώς χρησιμοποιείται και για την ταφή των θυμάτων του Covid-19.

Ο τοίχος της πανούκλας, Προβηγκία,  Γαλλία

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Shutterstock

Ο τρόμος που οδήγησε στη δημιουργία του τοίχου της πανούκλας στην Προβηγκία έφτασε μέσω θαλάσσης το 1720. Μέσα σε δύο χρόνια η ασθένεια είχε στοιχίσει τη ζωή σε πάνω από 130 χιλιάδες ανθρώπους, το ένα τρίτο του πληθυσμού της νοτιοανατολικής Γαλλίας.

Τα εκκλησάκια στα χωριά «μαρτυρούν» μέχρι και σήμερα αυτήν την πανδημία. Ορισμένα από αυτά είναι αφιερωμένα στον Αγιο Ρόκκο του Μονπελιέ, άγιο προστάτη των σκύλων και των singles και γιατρό μεταξύ άλλων. Γύρω από αυτά τα εκκλησάκια υπάρχει ο Mur de la Peste ένα «επιδημιολογικό φρούριο».

Σκοπός του τοίχου να περιορίσει τις μετακινήσεις μεταξύ των γαλλικών εδαφών και του Comtat Venaissin, μία περιοχή που βρισκόταν υπό το παπικό καθεστώς. Η έκταση του τοίχου ξεπερνούσε τα 18 μίλια και τελικά κατάφερε όντως να κρατήσει την πανούκλα εκτός των τειχών.

The National AIDS Memorial Grove, Σαν Φρανσίσκο

Τα μνημεία που «άφησαν» πίσω τους οι πανδημίες του παρελθόντος
© Shutterstock

Υπάρχουν περισσότερα από 60 μνημεία για να τιμήσουν τα θύματα του AIDS στις ΗΠΑ και τον Καναδά.

Ο Τζον Κάνινγκχαμ, εκτελεστικός διευθυντής του National AIDS Memorial ζει με την ασθένεια για περίπου 20 χρόνια.

Εφτασε στο Σαν Φρανσίσκο στα μέσα της δεκαετίας του 1980 και έγινε μάρτυρας του αγώνα επιβίωσης που έδινε η LGBTQ κοινότητα της πόλης. Την ίδια στιγμή χτίζονταν δύο μνημεία για να τιμήσουν τα θύματα. Από τη μία ήταν η κινητή έκθεση National AIDS Memorial Quilt, η οποία τιμούσε τα θύματα του AIDS και από την άλλη το AIDS Memorial Grove στο πάρκο Golden Gate του Σαν Φρανσίσκο.

Σε μία πρόσφατη συνέντευξη ο Κάνινγκχαμ, δήλωσε ότι «μία ομάδα ατόμων μαζεύτηκε και αποφάσισε ότι ήθελε να δημιουργήσει ένα χώρο που μπορούσαν να συγκεντρωθούν όσοι την καταστροφή της απώλειας, όχι μόνο για να μοιραστούν τον θρήνο και τον πόνο τους, αλλά ίσως και για να δημιουργήσουν με ελπίδα ένα μονοπάτι μπροστά, μέσα από τις αναμνήσεις και την επούλωση των πληγών».

με πληροφορίες από New York Times

Smart Booking Title
Smart Booking

Explore More